امروز بدترین روز زندگی خود را تجربه کـرده ایـد. کارفـرمـای شما در مقابل دیگران به شما توهین نموده و وقتی در راه برگشت از رستوران بودید، با اتـومـبیل خود تصـادف کرده و این باعث دیر رسیدن به جلسه بعد ازظهر گردیده و موجب برخورد شدیدتر کارفرما شده است.هنگام مراجعه به خانه لیز خورده و با کمر روی زمین می افتیـد. بـا دردسـر فـراوان وارد اتومبیل شده و با سرعت هرچـه تمام به طـرف مـنـزل حرکت کرده و بدلیل سرعت غیر مجاز توسط پلیس جریمه می شوید... تصورش را بکنید.
بعد از تلو تلو خوردن و باز کردن درب منزل فقط میخواهید استراحت کرده و آرامش خـود را بدست بیاورید. بنابراین ممکن است با یک نوشیدنی خنک و تماشای تلویزیون خود را آرام و ریلکس کنید. اما این کار توصیه نمیشود. شما قصد دارید استرس را از خود بیرون نمایید و هدف فقط استراحت کردن نیست. کارشناسان بر این عقیده اند که بهترین راه برای تمدد اعصاب این است که فرد به تدریج احساسات خود را ارضا نماید.
غوطه وری
لازم نـیـست حـتـما بـرای ریـکس شـدن به قله کوه بروید، فقط کافی است خود را در یک منظره معمولی کوچک غوطه ور سازید. برای مثال اگر تابلوی نقاشی زیبایی در خانه یـا محل کارتان دارید، آن را مجسم کرده و زیبای آنرا مورد تحسین قرار دهید. اگر آکواریمـی پر از ماهی های رنگارنگ دارید، برای مدتی به حرکات روان و سلیس آنها نگاه کنید تابه آرامش برسید.
احساسات خود را برانگیزید
در مرحله بعد سفری به لاله گوش خود داشته باشید.به موسیقی موردعلاقه تان گوش دهید. کلاسیک، پاپ، راک یا هر چیز دیگر. فقـط سـعـی کنیـد از کـارهایی که باعث ایجاد هیجان و تنش در شما میگردد، اجتناب نمایید. بکار بردن یک هدفون می تواند از شنیده شدن صداهای دیگر جلوگیری کرده و باعث آرامش بیشتر گردد.
مطابق با ذائقه خود یک فنجان چای سرد، آب میوه خنک یا آب سرد میل کنید.
حس بویائی را فراموش نکنید.بوی عود، یک شمع معطر و یا عطر مورد علاقه همسرتان میتواند شما را آرام کند. حتی می تـوانید به حـمام رفـته با صـابونهای مایع و معطر بدن خود را بشویید.
اگر کسی هست که می تـواند شـما را مـاسـاژ دهد، از او بخواهید اینکار را انجام دهد. محققان میگویند که ماساژ مناسب میتواند هورمونهای ایجاد استرس را کاهـش داده و تنش را ازبین ببرد. اگر تنها هستید کمی شانه ها و گردن خود را مالش داده و به آرامی دستها و پاهایتان را ماساژ دهید.
بررسی ها نشان داده کـه نوازش حیوانات خانگی در ایجاد ملایمت و زدودن تنشها مؤثر می باشـد. اگـر سـگ یا گربه ای دوست داشتنی در خانه دارید آنها را پیش خود آورده و کمی نوازش کنید!
تمدد اعصاب تدریجی
روش بعدی یکی از تکنیکهای تست شده و مؤثر میباشد که می تـوانـد فـرد را بـه حالت مطلقی از آرامش برساند. با بکار بردن این روش می تـوانـیـد احـساسـی تـازه و بـدور از ناملایمات بدست آورید.
همانطور که قبلا نیز گفته شد با گوش دادن به موزیکی دلپـذیر شروع کنید. سپس روی سطحی راحت دراز کشید. چشمانتان را بـسته و نـفـسی عـمـیق بکشید. اجازه دهید شکمتان به طرف بالا و پایین حرکت کند. در همان حـال کـه بـا آرامـش دراز کـشیده اید، روی پاک کردن ذهن خود تمرکز کنید.
احساس آرامش بیشتری می کـنـید؟ اکنـون نـوبت تمرین اصلی است. از قسمت بالا با چشم ها شروع میکنیم. چشمان خو را به هم فشار داده و پیشانی را بسمت بالا نگاه دارید گویی در حال تحمل یک فشار عصبی زیاد می باشـید. چند لحظه به همین صورت صبر کنید. سپس چشمان خود را رها کرده و آرام روی هم قرار دهید. احساس کنید کـه تنشها از چشمانتان جدا میشـونـد. از ایـن ملایمت برای چند لحظه لذت برده و دوباره از ابتدا شروع کنید.
به سراغ آرواره و فک رفته و همین تـمـرین را در ایـن قـسـمـت تـکـرار کـنـید. عضلات فک و آرواره خود را منقبض و بعد از مدتی کوتاه رها سازید تا تنش از شما دور شود.به همیـن ترتیب به طرف قسمتهای پایین تر بدن مانند گردن، شانه ها، قفسه سیـنـه و ... برویـد. هراز گاهی مکث کرده و ببینید قسمتهای بالاتر هنوز احساس استرس مینمایید یا خیر. اگر تنش زدائی بطورکامل انجام نگرفته بود به آن قسمت برگشته و تمرین را تکرار کنیـد. ( معمولا چشم ها و آرواره نیاز به تکرار تمرین خواهند داشت. )
به همین منوال ادامه دهید تا به شکم، ران، ساق و در انتها به کف پاها برسید. بـستـه به وقتی که شما اختصاص می دهید و زمانی که بدن شما برای ریلکس شدن نیاز دارد این تمرین ممکن است از 15 دقیقه تا 1 ساعت بطول بینجامد.
برای رسـیدن بـه آرامـش هـرگـز نـبـاید شـتـابزده عـمل کرد و باید هر آنچه که نیاز دارید و می خواهید به خودتان بدهید. این روش بـرای ایـجاد حـالت خـود تـلقـیـنی و رسیدن به آرامش مطلق بسیار مؤثر بوده و در همه شرایط کار می کند.
اگر با ورزش یوگا آشنایی داشته باشید، متوجه شباهتهـای بـیـشمـاری در تمرین بالا و تکنیکهای این هنر باستانی هندوستان خواهید شد.
در انتها استرش شما باید از بین رفته و یا حداقل تقلیل یابد. احساس آرامـش و راحتـی خواهید کرد، حتی ممکن است شبیه انسانی بی خیال از ناملایمات آزاد شوید. اندکی وقت را به مجسم نمودن لحظات خوشحالی و آرامش اختصاص داده و از نبـود استـرس لذت ببرید.
بیاد داشته باشید که با یاد خدا دلها آرام میگیرند.
یک سخنران معروف در مجلسی که دویست نفر در آن حضور داشتند، یک اسکناس هزار تومانی رااز جیبش بیرون آورد و پرسید : چه کسی مایل است این اسکناس راداشته باشد؟
دست همه حاضرین بالا رفت .
سخنران گفت: بسیار خوب ، من این اسکناس را به یکی از شما خواهم داد ولی قبل از آن می خواهم کاری بکنم .و سپس در برابرنگاه های متعجب ، اسکناس رامچاله کرد و پرسید : چه کسی هنوز مایل است این اسکناس را داشته باشد ؟ و باز دست های حاضرین بالا رفت . این بار مرد ، اسکناس مچاله شده را به زمین انداخت و چند بار آن را لگد مال کرد و با فش خود آن را روی زمین کشید . بعد اسکناس را برداشت و پرسید : خوب ، حالا چه کسی حاضر است صاحب این اسکناس شود ؟ و باز دست همه بالا رفت .
سخنران گفت : دوستان ، با این بلاهایی که من سر اسکناس آوردم ، از ارزش اسکناس چیزی کم نشد و همه شماخواهان آن هستید.
و ادامه داد: در زندگی واقعی هم همین طور است ، مادر بسیاری مواردبا تصمیماتی که می گیریم یا با مشکلاتی که روبرو می شویم ، خم می شویم ، مچاله می شویم ، خاک آلود می شویم و احساس می کنیم که دیگر پشیزی ارزش نداریم ،ولی این گونه نیست و صرف نظر از این که چه بلایی سرمان آمده است ، هرگز ارزش خود را از دست نمی دهیم و هنوز هم برای افرادی که دوستمان دارند ، آدم با ارزشی هستیم .
– ارسطو
"انتقاد چیزی است که خیلی راحت، با هیچ چیز نگفتن، هیچ کاری نکردن، و هیچ چیز نبودن می توانیم از آن دوری کنیم."
شنیدن انتقاد همیشه جالب نیست. البته راه هایی وجود دارد که بتوانید طوریکه کمتر برایتان آزاردهنده باشد، با آن برخورد کنید و گاهی وقت ها هم تاثیر خوبی از آن بگیرید.
در زیر به چند نکته که در برخورد با انتقادات دیگران می تواند خیلی کمک کننده باشد اشاره می کنیم.
این نکات هم، مثل همه نکات اخلاقی دیگر، جنبل و جادو نیستند. ممکن است بار اولی که از آنها استفاده می کنید، اصلاً موثر نباشند. باید تمرین کنید. به مرور زمان عضلات مغز شما قوی تر می شوند و بعد برخورد با انتقاد برایتان ساده تر شده و ارزش بیشتری برایتان پیدا می کند.
قبل از اینکه دهانتان را باز کنید، تا 10 بشمارید
اگر بخواهید بلافاصله به انتقاد پاسخ دهید، واکنشتان مطمئناً تدافعی خواهد بود. و کلماتی که از دهانتان خارج می شوند، غیرضروری، نادرست و بیش از حد احساسی خواهند بود. وقتی کسی از شما انتقاد می کند، قبل از اینکه دهانتان را برای پاسخ به او باز کنید، حداقل تا 10 بشمارید بعد جواب دهید.
هم تحسین و هم انتقاد را به یک شکل بپذیرید
نظر من درمورد تحسین این است که خیلی چیز خوبی است و با خوشنودی آن را می پذیرم. خیلی خوب است که آدم مورد تحسین و تمجید دیگران قرار گیرد اما به ندرت با شنیدن آن بیش از حد هیجان زده می شوم و بالا و پایین می پرم.
برعکس این طرز تفکر وقتی است که مخالف آن را می شنوید: انتقاد منفی. به ندرت پیش می آید که با آرامی با آن برخورد کنید و احساسات منفی جلوی چشمانتان را نگیرد. بعضی وقت ها هم ممکن است آن انتقاد را با روی باز بپذیرید (اگر بتوانید از آن درس بگیرید).
این طرز تفکر معمولاً اینطور است که برایتان اهمیت ندارد بقیه چطور فکر می کنند. اگر برایتان مهم باشد، همیشه نیازمند و تیره بخت می شوید و اجازه می دهید که دیگران احساساتتان را کنترل کنند. پس اینگونه به اعتبار و ارزش داخلی تکیه می کنید تا خارجی. هرچه بیشتر و بیشتر به خودتان اعتبار و ارزش می دهید ، نیازتان به تایید خارجی کمتر می شود. اما نباید در این رفتار هم بیش از حد پیش روید. نباید مثل آندسته از افراد مغرور و خودبینی شوید که هیچوقت به هیچ انتقادی گوش نمی کند، حتی اگر عاقلانه و منطقی باشد. اگر یک انتقاد چیزی برای درس گرفتن نداشته باشد و فقط یاوه گویی های مسخره باشد آنوقت باید با این طرز تفکر جلو بروید. در این زمان ها هیچ اهمیتی به آن حرف ها نمی دهید و بعد خیلی زود فراموششان می کنید تااینکه بقیه روز را با عصبانیت و ناراحتی سپری کنید.
به انتقاد گوش دهید و جزئیات آنرا دریابید
به جای حمله کردن به طرف مقابل بخاطر انتقادش و ایجاد جوی خصومت آمیز، سعی کنید آنرا آرام کنید. سعی کنید آرام و منطقی با مسئله برخورد کنید و ببینید که آن انتقاد چطور می تواند به شما کمک کند. حتی وقتی یک نفر انتقادی نه چندان سازنده هم از شما می کند باز هم باید خوب درمورد حرف او فکر کنید و ببینید که چطور می توانید مشکلتان را از بین ببرید. مثلاً اگر کسی درمورد شغل شما چنین انتقادی کرد: "کار تو واقعاً به درد نخور است." چند سوال از او بپرسید:
- چرا به درد نخوراست؟
- برای بهتر شدن آن چکار می توانم بکنم؟
- چطور می توانم این مشکلم را حل کنم؟
اگر نتوانستند به سوالهای شما پاسخ دهند، پس احتمالاً فقط قصد آزار دادن شما را داشته اند. اما بیشتر وقت ها در انتقادات منفی می توانید نکات ارزشمندی پیدا کنید. سعی کنید عملی فکر کنید و جزئیات انتقاد را بیرون بکشید و از فرد منتقد اطلاعات بیشتری بگیرید. هرچه اطلاعات شما بیشتر باشد، حل مشکل برایتان ساده تر خواهد شد.
همیشه در مورد شما نیست
هر وقت کسی یک حمله شخصی به شما کرد و کلماتی آزار دهنده در موردتان به زبان آورد، یادتان باشد که بعضی انتقادها همیشه در مورد خود شما نیست. انتقاد برای فرد منتقد راهی است برای بیرون ریختن عصبانیت های سرکوب شده، خستگی ها یا حسادت ها. یا حتی راهی برای به کرسی نشاندن حرف خود. خیلی ها هم عادت دارند که احساسات دیگران را جریحه دار کنند تا دعوا راه بیندازند یا توجه دیگران را به خود جلب کنند. در این مواقع انتقاد درمورد خود فرد منتقد است نه درمورد شما. اگر این نکته را یادتان باشد می تواند به آرام شدنتان کمک کند. همچنین یادتان باشد که فرد مقابل هم یک انسان است و ممکن است آن روز روز خوبی برایش نبوده باشد. اگر از این دیدگاه به انتقاد نگاه کنید، برخورد با آن مثل بودا، برایتان ساده تر می شود.
یاد بگیرید که انتقاد را مثبت تر تفسیر کنید
این نکته به این اشاره دارد که به زندگی از دیدی مثبت تر نگاه کنید. کتاب های روانشناسی زیادی برای ارتقاء دیدگاه شما نسبت به زندگی وجود دارد که می تواند کمک کننده باشد. سعی کنید در زندگی روزمره تان واقعیت را به طریقی مثبت ارزیابی کنید. از آن مثبت اندیشی می توانید برای برخورد با انتقادات هم استفاده کنید، طوریکه به هیچ عنوان ناراحت و آزرده خاطر نشوید.
با ایمیل پاسخ ندهید
از آنجا که کلمات فقط 7% گفتگو را تشکیل می دهد—بقیه 93% مربوط به صدا، لحن و زبان بدن است—عاقلانه تر است که پاسخ انتقاد کسی را با ایمیل ندهید. بهتر است فردی که آن ایمیل انتقادی را به شما زده پشت تلفن پیدا کنید یا برای ملاقاتش بروید. با این کار از بروز سوء تفاهمات جلوگیری می کنید. همچنین اگر قصد انتقاد از کسی هم دارید، از انجام آن از طریق ایمیل خودداری کنید